Fact Check: အိန္ဒိယမှာ မုဒိန်းမှုကို သေဒဏ်ပေးတဲ့ ဗွီဒီယိုလား- မဟုတ်ပါ

အိန္ဒိယမှာ ၁၃ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးအပေါ် ကျူးလွန်တဲ့ မုဒိန်းမှုကို သေဒဏ်ပေးတဲ့ မြင်ကွင်းဆိုပြီး ဗွီဒီယိုတခု ဖေ့စ်ဘွတ်မှာ ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်း နေတာတွေ့ရတယ်။နားလည်မှုလွဲစေနိုင်တဲ့ မှားယွင်းပြောဆိုမျှဝေမှုသာ ဖြစ်တယ်။   ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတဲ့ ဗွီဒီယိုပို့စ်တခုက ရယူထားတဲ့ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကို အောက်မှာကြည့်ပါ။ ခေါင်းကို အိတ်နဲ့ စွပ်ထားတဲ့ အမျိုးသား ၄ ယောက်ကို ကြိုးတွေနဲ့ စွပ်ထားပြီး တိုင်တတိုင်ပေါ် ဆွဲတင်လိုက်တာတွေ့ရပြီး လက်နဲ့ ခြေတွေဟာ ရုန်းကန်လှုပ်ရှားနေရာကနေ ငြိမ်သက်သွားတဲ့ မြင်ကွင်းကို ဒီဗွီဒီယိုထဲမှာ မြင်တွေ့ရတယ်။  အလားတူတဲ့ မျှဝေမှုကို  ဒီနေရာ၊ ဒီနေရာနဲ့ ဒီနေရာမှာလည်း တွေ့ရတယ်။ “၁၃နှစ်အရွယ် မိန်းခလေးအား အုပ်စုလိုက် အဖွဲ့အဓမ္မပြုကျင့်သူများကို အိန္ဒိယအစိုး ရက ပြည်သူလူထုရှေ့မှာ သေဒဏ်ပေး” Original link | Archive […]

Continue Reading

Fact Check: သေနတ်နဲ့ ပစ်ခတ်ခဲ့တဲ့ ထိုင်းကျောင်းသားနဲ့ မိခင် အွန်လိုင်းက စကားပြောခန်းလား- အထောက်အထားမရှိပါ

 ဩဂုတ်လ ၇ ရက်က ဘန်ကောက်မြို့ အနီးက ဒက်ဘ်ဆီရင် နွန်သဘူရီ(Debsirin Nonthaburi) ကျောင်းမှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ ဝမ်းနည်းဖွယ်ပစ်ခတ်မှုမှာ အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ် ပစ်ခတ်သူအပါအဝင် ၉ ဦးသေဆုံးခဲ့ပြီး အများအပြားဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒီသတင်းဟာ မြန်မာဘာသာနဲ့ လူမှုကွန်ယက်အသုံးပြုသူတွေအကြားမှာ ပြောဆိုမျှဝေမှုများပြားခြင်းနဲ့အတူ ကောလာဟတွေလည်း ပျံ့နှံ့နေပါတယ်။  အောက်ပါ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကတော့ ပျံ့နှံ့မှု အားကောင်းနေတဲ့ သံသယရှိသူ၊ ၎င်းရဲ့ မိသားစုနဲ့ ပတ်သက်ပြီးအတည်ပြုချက်မရှိတဲ့ ကောလာဟလတခုရဲ့ ပြောဆိုမျှဝေထားတဲ့ ဖေ့စ်ဘွတ်ပို့စ်တခုက ရယူထားခြင်းဖြစ်တယ်။ တူညီတဲ့ ပြောဆိုမျှဝေမှုတွေကို ဒီနေရာ၊ ဒီနေရာနဲ့ ဒီနေရာမှာလည်းတွေ့ရတယ်။  “မနေ့က စာသင်ကျောင်းမှာဖြစ်သွားတာ အားလုံးသိပြီး ဖြစ်မှာပါ။ ဒီထဲမှာမှ ကျူးလွန်သူကျောင်းသားရဲ့ သူအမေနဲ့နောက်ဆုံး စကားပြောခဲ့တဲ့ screen shot ကို ‌ စိတ်၀င်စားစရာ‌ေတွတွေ့ရတယ်။ […]

Continue Reading

Fact Check: ဘီလာရုစ်သမ္မတကို ယူကရိန်းထောက်လှမ်းရေးက ဖမ်းသွားတဲ့ပုံဟာ AI အသုံးပြုဖန်တီးထားခြင်းဖြစ်တယ်  

ယူကရိန်းနိုင်ငံရဲ့ ထောက်လှမ်းရေးအထူးတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေဟာ ဘီလာရုစ်သမ္မတ လူကာရှင်ကို(Lukashenko)ကို သူ့နိုင်ငံထဲအထိ ဝင်ရောက်ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားတယ်လို့ဆိုထားတဲ့ ပို့စ်တွေ ဖေ့စ်ဘွတ်မှာ ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်း နေတာ တွေ့ရတယ်။ နားလည်မှုလွဲစေနိုင်တဲ့ ပြောဆိုဖြန့်ဝေမှုတခုဖြစ်ပြီး ဓာတ်ပုံဟာ ဉာဏ်ရည်တု နည်းပညာ(AI)အသုံးပြု ပြုလုပ်ထားခြင်းဖြစ်တာတွေ့ရတယ်။  ဒီလိုပြောဆိုချက်တွေပါဝင်တဲ့ ဖေ့စ်ဘွတ်ပို့စ် စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကို အောက်မှာ ကြည့်ပါ။ တူညီတဲ့ပြောဆိုမျှဝေမှုကို ဒီနေရာ၊ ဒီနေရာနဲ့ ဒီနေရာမှာလည်း တွေ့ရတယ်။ “ယူကရိန်းတိုက်ခိုက်ရေးသမားများက ဘီလာရုစ်နိုင်ငံပိုင်နက်အတွင်းမှ လူကာရှင်ကိုကို တိုက်ရိုက်ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်ဟု ဆိုထားသည်။ SBU နှင့် HUR အထူးတပ်ဖွဲ့ဝင်အုပ်စုတစ်စုသည် ဤစစ်ပွဲအတွင်း အရဲရင့်ဆုံး စစ်ဆင်ရေးများထဲမှ တစ်ခုကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ ယူကရိန်းတပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် နယ်စပ်ကို ဖြတ်ကျော်ဝင်ရောက်ပြီး လူကာရှင်ကို၏ နေအိမ်လုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့ကို လျင်မြန်စွာ ချေမှုန်းကာ အလက်ဇန္ဒား လူကာရှင်ကိုကို ဖမ်းဆီးခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထားသည်။ စစ်ဆင်ရေးသည် […]

Continue Reading

Fact Check: အိန္ဒိယမှာ တန်ခိုးရှိတယ်လို့ ယူဆပြီး ပျံသန်းဖို့ ကြိုးစားရင်း ဟိန္ဒူ ဘုန်းတော်ကြီး တပါး ပြုတ်ကျသေဆုံးမှုလား- မဟုတ်ပါ

အိန္ဒိယနိုင်ငံ အန်ဒရာ ပရာဒေ့ရှ်(Andhra Pradesh)ပြည်နယ်မှာ တန်ခိုးရှိပြီး ပျံသန်းနိုင်တယ်လို့ ယုံကြည်ခဲ့တဲ့ ဟိန္ဒူဘုန်းတော်ကြီး တပါး ပျံသန်းပွဲအခမ်းအနားမှာပဲ ကမ်းပါးက လိမ့်ကျသေဆုံးခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ ပြောဆိုချက်နဲ့အတူ  ဗွီဒီယိုတခု ဖေ့စ်ဘွတ်မှာ ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်း နေတာတွေ့ရတယ်။နားလည်မှုလွဲစေနိုင်တဲ့ မှားယွင်းပြောဆိုမျှဝေမှုသာ ဖြစ်တယ်။   ဘာသာရေးပွဲတခုလို့ ယူဆရတဲ့ ပွဲတခုကို ဟိန္ဒူဘုန်းတော်ကြီးတပါးက ယုံကြည်သူတွေနဲ့ ခြံရံလျက် တောင်စွန်း တခုမှာပြုလုပ်နေတာ ဒီဗွီဒီယိုထဲမှာ မြင်တွေ့ရပြီး မကြာခင်မှာပဲ ဘုန်းတော်ကြီးဟာ တောင်အောက်ကို ပြုတ်ကျသွားခဲ့တာတွေ့ရပါတယ်။  ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတဲ့ ဗွီဒီယိုပို့စ်တခုက ရယူထားတဲ့ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကို အောက်မှာကြည့်ပါ။ Burma Insight အမည်နဲ့ဖေ့စ်ဘွတ်စာမျက်နှာက မျှဝေထားတဲ့ ဒီပို့စ်ဟာ လက်ရှိအချိန်အထိ ပြန်လည်မျှဝေမှုပေါင်း ၁၃၀၀ ကျော်နဲ့ ကြည့်ရှု့မှုပေါင်း ၅ သိန်းဝန်းကျင်ရရှိထားတယ်။ အလားတူတဲ့ မျှဝေမှုကို  ဒီနေရာ၊ဒီနေရာနဲ့ ဒီနေရာမှာလည်း […]

Continue Reading

Fact Check : ကင်ဂျုံအန်းကို လေဆိပ်အထိ တရုတ်သမ္မတ မိသားစုနဲ့ လာကြိုခဲ့သလား- မဟုတ်ပါ

မြောက်ကိုရီးယား ခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအန်း တရုတ်နိုင်ငံလာလည်တုန်းက လေဆိပ်အထိ တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင့်ဖျင် ကိုယ်တိုင် မိသားစုနဲ့ လာကြိုခဲ့တယ်လို့ ဆိုပြီး ဓာတ်ပုံပို့စ်တခု လူမှုကွန်ယက်မှာ ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေ တာတွေ့ရတယ်။ မှားယွင်းပြောဆိုမှုတခုသာဖြစ်တယ်။ ကင်ဂျုံအန်းလာရောက်စဉ်မှာ ရှီကျင့်ဖျင်လေဆိပ် ဆင်းကြိုတာမရှိခဲ့ပါဘူး။ ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတဲ့ ပို့စ်တခုရဲ့ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကို အောက်မှာကြည့်ပါ။  အလားတူတဲ့ ပြောဆိုမျှဝေမှုကို ဒီနေရာ၊ ဒီနေရာနဲ့ ဒီနေရာမှာလည်း တွေ့ရတယ်။  “မြောက်ကိုရီးယား ခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအန်း လာလည်တုန်းက မိသားစုလိုက် လေဆိပ်အထိ ဖက်လှဲတကင်း လာကြိုခဲ့တဲ့ ရှီကျင့်ဖျင်ဟာ အမေရိကန် သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် အလည်လာတဲ့ အခါမှာတော့ ဒုသမ္မတနဲ့ အဖွဲ့ကိုသာ ဧည့်ခံ ကြိုဆိုဖို့ လေဆိပ်ကို စေလွှတ်ခဲ့တာ တွေ့ရပါတယ်။  နိုင်ငံတော်အဆင့် ခေါင်းဆောင်တစ်ဦး လာရောက်မှုကို အိမ်ရှင်နိုင်ငံရဲ့ […]

Continue Reading

Fact Check: အမေရိကန်လေယာဉ်တင်သင်္ဘောကို IRGC တိုက်ခိုက်မှု ဗွီဒီယိုလား -မဟုတ်ပါ

ဟော်မုဇ်(Hormuz)ရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းရန်ကြိုးစားစဉ် အမေရိကန် လေယာဉ်တင် သင်္ဘော‌ကို အီရန်ရဲ့ အစ္စလာမ်မစ်တော်လှန်ရေးအစောင့်တပ် (IRGC) က ဒုံးကျည်နဲ့ ပစ်ခတ်ခဲ့တဲ့ ဗွီဒီယိုလို့ဆိုပြီး ဗွီဒီယိုပို့စ်တခု ဖေ့စ်ဘွတ်မှာ ဖြန့်ဝေထားတာ တွေ့ရပါတယ်။ သတင်းမှား တခုဖြစ်တယ်။  အောက်ပါ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကို ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတဲ့ ပို့စ်တခုက ရယူထားခြင်းဖြစ်တယ်။   “အီရန်ရဲ့ IRGC က အမေရိကန်ရေတပ်သင်္ဘော ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းရန်ကြိုးစားစဉ် ဒုံးကျည် ၂ စင်းဖြင့် ပစ်ခတ်ခဲ့သည်။” Original link | Archive link အချက်အလက်စိစစ်ချက် Google မှာပုံရှာနည်းအသုံးပြု ရှာဖွေရာမှာ ဗွီဒီယိုဟာ လက်ရှိ အရှေ့အလယ်ပိုင်းစစ်ရေးဖြစ်ရပ်တွေနဲ့ သက်ဆိုင်ခြင်းမရှိတာတွေ့ရပါတယ်။ တကယ်တမ်းမှာ ဒီဗွီဒီယိုပါမြင်ကွင်းတွေကို ၂၀၁၆ ခုနှစ်ကတည်း အင်တာနက်မှာ တွေ့ရပြီး အမေရိကန်ရဲ့ […]

Continue Reading

Fact Check: ဧပြီ ၂၀ ရက်က ဂျပန်မှာ လှုပ်ခတ်ခဲ့တဲ့ ပြင်းအား  ၇ ဒသမ ၅ ရှိတဲ့ ငလျင်က မြင်ကွင်းတွေလား – မဟုတ်ပါ

ဧပြီ ၂၀ ရက်က ပြင်းအား  ၇ ဒသမ ၅ ရှိတဲ့ ငလျင်ကြီး ဂျပန်နိုင်ငံ ဆန်ရီကူ(Sanriku)ဒေသမှာ လှုပ်ခတ်ခဲ့ပြီး ဆူနာမီ သတိပေးချက် ထုတ်ပြန်ခဲ့ရပါတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေမှာ ဂျပန်မှာ ဧပြီ ၂၀ ရက်က လှုပ်ခတ်ခဲ့တဲ့ ငလျင်အတွင်း မြင်ကွင်းတွေဆိုပြီး ဗွီဒီယိုတွေ အွန်လိုင်းမှာ  ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတယ်။ ဒါပေမဲ့ တချို့ ဗွီဒီယိုတွေဟာ လတ်တလော အဖြစ်အပျက်နဲ့ သက်ဆိုင်ခြင်းမရှိတာတွေ့ရတယ်။  ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတဲ့ ဗွီဒီယိုပို့စ်တခုက ရယူထားတဲ့ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကို အောက်မှာကြည့်ပါ။ တူညီတဲ့ မျှဝေမှုကို ဒီနေရာမှာလည်း တွေ့ရတယ်။  ကျေးလက်လမ်းမတခုပေါ်က ကင်မရာမှတ်တမ်းဗွီဒီယိုထဲမှာ အမျိုးသမီးတယောက်ဟာ ကြောက်လန့်အော်ဟစ်နေပြီး ကင်မရာမြင်ကွင်းထဲမှာ မြေပြင်နဲ့ မြင်ကွင်းဟာ ယိမ်းထိုးနေတာတွေ့ရတယ်။  “ဧပြီ ၂၀ ရက်နေ့ ဂျပန်အရှေ့မြောက်ပိုင်းကို ၇.၅ […]

Continue Reading

Fact Check: အီရန် ခေါင်းဆောင်သစ် မိုဂ်ျတာဘာ ခါမေနီ စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲနေပုံဟာ AI ပြုလုပ်ချက်သာဖြစ်တယ်

အစ္စ‌‌ရေးရဲ့ ဒီမိုနာ(Dimona) နျူး ကလီးယား ဓာတ်ပေါင်းဖိုတိုက်ခိုက်မယ့် အစီအစဉ်မှာ ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ရုပ်လုံးထွက်ပြပြီး အနီးကပ်ကွပ်ကဲနေတဲ့ အီရန် ခေါင်းဆောင်သစ် မိုဂ်ျတာဘာ ခါမေနီ(Mojtaba Khamenei)လို့ ဆိုပြီး ဗွီဒီယိုတခု ဖေ့စ်ဘွတ်မှာ ပျံ့နှံ့မှု အားကောင်းခဲ့တာ တွေ့ရတယ်။ တကယ်တော့ ဗွီဒီယိုဟာ AI နဲ့ပြုလုပ်ထားတဲ့ အထောက်အထားတွေ တွေ့ရပါတယ်။  မြန်မာဘာသာနဲ့ ဖြန့်ဝေထားပြီး ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတဲ့ ဗွီဒီယိုပို့စ်တခုက ရယူထားတဲ့ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကို အောက်မှာကြည့်ပါ။ တူညီတဲ့ မျှဝေမှုတွေကို ဒီနေရာ၊ ဒီနေရာနဲ့ ဒီနေရာမှာလည်း တွေ့ရတယ်။  “အီရန်က မိုတာဘက်ချ်ခါမေနီ​၏ video ကို ပထမဆုံးထုတ်ပြန်။ စစ်ဆင်ရေးခန်းမအတွင်း ဝင်ရောက်လာပုံဖြစ်ပြီး နံရံတွင်ဖော်ပြထားသော မြေပုံသည် အစ္စရေးနူကလီးယားဓာတ်ပေါင်းဖိုဖြစ်သည်။” Original link | Archive link […]

Continue Reading

Fact Check: စောင့်ကြည့်ကင်မရာတွေကတဆင့် အီရန်တိုက်ခိုက်မှာစိုးရိမ်ပြီး အစ္စရေးမှာ  ကင်မရာတွေကို လိုက်လံဖျက်ဆီးနေတာလား- မဟုတ်ပါ

အီရန်က စောင့်ကြည့်ကင်မရာတွေကို အသုံးပြုပြီး တိုက်ခိုက်မှာ စိုးရိမ်ပြီး အစ္စရေးက စောင့်ကြည့် ကင်မရာတွေ လိုက်လံဖြုတ်ပစ်နေတယ်လို့ ပြောဆိုဖြန့်ဝေနေတဲ့ ဗွီဒီယိုတခု ဖေ့စ်ဘွတ်မှာ ပျံ့နှံ့မှု အားကောင်းခဲ့တာ တွေ့ရတယ်။ ယူနီဖောင်းဝတ် လုံခြုံရေးတဦးလို့ ယူဆရတဲ့ သူက စောင့်ကြည့်ကင်မရာတွေကို ဖျက်ဆီး နေတာကို ဒီဗွီဒီယိုထဲမှာ တွေ့ရတယ်။ ဒီ စောင့်ကြည့်ကင်မရာတွေ ဖျက်ဆီးနေတဲ့ ဗွီဒီယိုဟာ  ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်းက အစ္စရေးမှာ ဖြစ်ပျက်ခဲ့တဲ့  ဖြစ်စဉ်တခုက ဖြစ်ပြီး လက်ရှိ စစ်ပွဲနဲ့ သက်ဆိုင်ခြင်း မရှိတာတွေ့ရတယ်။   ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတဲ့ ဗွီဒီယိုပို့စ်တခုက ရယူထားတဲ့ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကို အောက်မှာကြည့်ပါ။  “အွန်လိုင်းပေါ်မှာ ပျံ့နှံ့နေတဲ့ vdo တွေအရ Israel ရဲတပ်ဖွဲ့‌တွေဟာ Iran မှ ပစ်ခတ်သော မစ်ဆိုင်းများ  Israel […]

Continue Reading

Fact Check: အီရန်တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အမေရိကန် လေယာဉ်တင်သင်္ဘော‌ ပျက်စီးသွားတဲ့ မြင်ကွင်းလား-မဟုတ်ပါ

အမေရိကန် လေယာဉ်တင် သင်္ဘော‌ကို အီရန်က တိုက်ခိုက်ပြီးနောက် မီးလောင်နေတယ်လို့ ဆိုထားတဲ့ စခရင်ရှော့ ဓာတ်ပုံတချို့ ဖေ့စ်ဘွတ်မှာ ပျံ့နှံ့မှုအားကောင်းနေတာ တွေ့ရပါတယ်။ သတင်းမှား တခုဖြစ်တာတွေ့ရပြီး မြင်ကွင်းတွေဟာ ကွန်ပျူတာနဲ့ ဖန်တီးထားတဲ့ မြင်ကွင်းတွေ ရယူထားခြင်းဖြစ်တာတွေ့ရတယ်။  အောက်ပါ စခရင်ရှော့ဓာတ်ပုံနဲ့ စာသားကောက်နုတ်ချက်ကတော့ ဒီလိုပြောဆိုမျှဝေထားတဲ့ ဖေ့စ်ဘွတ်ပို့စ်တခုက ရယူထားခြင်းဖြစ်တယ်။  “အမေရိကန်လေယာဥ်တင် သင်္ဘောတစ်စီးရဲ့ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ အခြေအနေ” Original link | Archive link အလားတူတဲ့ မျှဝေမှုကို ဒီနေရာမှာလည်း တွေ့ရတယ်။ အချက်အလက်စိစစ်ချက်  ပထမဆုံးဓာတ်ပုံဟာ တရုတ်ဘာသာနဲ့ ရေးသားထားတဲ့ မီဒီယာနဲ့ လူမှုကွန်ယက်တွေမှာ အဓိကအားဖြင့် ပျံ့နှံ့ခဲ့တာတွေ့ရတယ်။  အထူးသဖြင့် အီရန်က အမေရိကန်လေယာဉ်တင်သင်္ဘော ‌အေဗရာဟမ်လင်ကွန်း (Abraham Lincoln ) ကို ဒုံးကျဉ် ၄ […]

Continue Reading